Nam Định: Thành công trong công tác dồn diền đổi thửa và bài học thực tiễn

Thứ hai, 21/09/2020 09:41 GMT+7
“Dồn điền đổi thửa” là một chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm và khuyến khích tích tụ ruộng đất để phát triển sản xuất quy mô lớn trong nông nghiệp ra đời. Đến nay, tỉnh Nam Định đã xây dựng được 149 mô hình “cánh đồng mẫu lớn” với diện tích 7.557 ha (trung bình 50,7ha/cánh đồng), trở thành một trong 5 địa phương dẫn đầu cả nước về xây dựng nông thôn mới và là một trong 13 tỉnh được Chủ tịch Nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhất về thành tích xây dựng nông thôn mới.

Tạo quỹ đất, khuyến khích tích tụ ruộng đất

Thực hiện Kế hoạch số 45/KH-UBND ngày 30/8/2011 của UBND tỉnh Nam Định về tiếp tục triển khai thực hiện dồn điền đổi thửa trong sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Nam Định. Với mục tiêu chính: Thực hiện dồn điền đổi thửa để chỉnh trang đồng ruộng, vận động nhân dân góp đất xây dựng đường giao thông, thủy lợi nội đồng theo đúng quy hoạch, dồn gọn quỹ đất công tạo điều kiện thuận lợi để xây dựng công trình công cộng, cơ sở hạ tầng nông thôn, điểm công nghiệp nhằm tạo tiền đề đột phá trong xây dựng Nông thôn mới...; dồn đổi quỹ đất nông nghiệp của các hộ, phấn đấu mỗi hộ từ 1 - 2 thửa thuận tiện cho phát triển sản xuất nông nghiệp; tạo vùng sản xuất hàng hoá tập trung theo quy hoạch sản xuất nông nghiệp. Theo Kế hoạch, hết năm 2013 hoàn thành DĐĐT ở tất cả các xã, thị trấn trong tỉnh.

Ngày 19/9/2011, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ ban hành Chỉ thị số 07-CT/TU của Ban thường vụ Tỉnh uỷ “Về việc tiếp tục thực hiện dồn điền đổi thửa trong sản xuất nông nghiệp” để lãnh đạo thực hiện. Ngày 31/8/2011, UBND tỉnh đã tổ chức hội nghị đánh giá kết quả công tác dồn điền đổi thửa giai đoạn 2002-2004 và triển khai Kế hoạch số 45/KH-UBND, ngày 30/8/2011 tiếp tục thực hiện công tác dồn điền đổi thửa; đã chỉ đạo Sở Tài nguyên và Môi trường ban hành Hướng dẫn số 1071 ngày 16/9/2011 “về tiếp tục thực hiện công tác dồn điền đổi thửa trong sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Nam Định”; Hướng dẫn số 1731/HD-STNMT ngày 30/12/2011 “về việc chỉnh lý bản đồ, lập hồ sơ địa chính, cấp GCN quyền sử dụng đất sau dồn điền đổi thửa trong sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Nam Định”; in ấn hệ thống hồ sơ, biểu mẫu, và bản đồ địa chính đến từng xã, thị trấn; đồng thời tổ chức tập huấn nghiệp vụ cho lực lượng cán bộ tham gia chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác dồn điền đổi thửa từ tỉnh, huyện đến xã, thị trấn và cán bộ thôn, đội của các xã làm điểm; phân công cán bộ hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện tại các huyện và các xã làm điểm.

Sau hội nghị quán triệt của UBND tỉnh và sau khi có Chỉ thị số 07/CT-TU của Ban thường vụ Tỉnh ủy; Ban thường vụ các huyện ủy đều đã ban hành văn bản lãnh đạo, chỉ đạo; UBND các huyện ban hành kế hoạch chi tiết thực hiện; ban hành Quyết định thành lập ban chỉ đạo dồn điền đổi thửa của huyện do đồng chí Chủ tịch UBND huyện hoặc Phó chủ tịch UBND huyện làm trưởng ban, với sự tham gia của các phòng ban liên quan và các tổ chức đoàn thể, chính trị của huyện; tổ chức hội nghị quán triệt nội dung Chỉ thị và Kế hoạch của tỉnh và các văn bản của huyện đến cán bộ chủ chốt, cán bộ tham gia công tác chỉ đạo và các tổ chức đoàn thể, chính trị xã hội của huyện; chọn xã làm điểm và phân công thành viên ban chỉ đạo phụ trách. Tổ chức hội nghị tập huấn nghiệp vụ cho cán bộ chuyên môn của huyện và xã; đối với các xã được chọn làm điểm đã tập huấn chuyên môn tới thôn, đội trưởng và bí thư chi bộ.

Các xã, thị trấn thực hiện dồn điền đổi thửa đều thành lập ban Dồn điền đổi thửa do đồng chí phó bí thư, chủ tịch UBND xã, thị trấn làm trưởng ban; thành viên gồm các đồng chí trong Ban chấp hành Đảng ủy, UBND, bí thư, trưởng các xóm làm thành viên; Tổ chức hội nghị quân dân chính để quán triệt thị số 07/CT-TU ngày 19/9/2011 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ và Kế hoạch số 45/KH-UBND ngày 31/8/2011 của UBND tỉnh, các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo của Huyện ủy, kế hoạch chi tiết của UBND huyện. Chỉ đạo các chi bộ tổ chức quán triệt tới đảng viên trong chi bộ sau đó tổ chức triển khai tới toàn thể nhân dân trên địa bàn thôn, xóm để bàn bạc và triển khai thực hiện theo quy chế dân chủ ở cơ sở.

Trong công tác tuyên truyền: Các cấp ủy; Chính quyền, các ngành đã chú trọng công tác tuyên truyền vận động; Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với Đài PTTH tỉnh, Báo Nam Định tổ chức tuyên truyền về công tác Dồn điền đổi thửa trên Đài PTTH tỉnh và Báo Nam Định; Ở cấp huyện đã tổ chức tuyên truyền, phổ biến trên đài PTTH của huyện; Ở cấp xã cũng tổ chức tuyên truyền rộng rãi trên hệ thống đài truyền thanh của xã và tuyền truyền trực tiếp thông qua các hội nghị ở xã và thôn, đội.

Ủy ban mặt trận tổ quốc và các tổ chức thành viên mặt trận như Hội nông dân, Hội phụ nữ, Đoàn thành niên, hội cựu Chiến binh… đều tích cực quán triệt và tuyên truyền trong toàn bộ hệ thống, tới tận tổ chức cơ sở và hội viên, thành viên với nhiều hình thức đa dạng, phong phú.

  Qua công tác tổng kết công tác dồn điền đổi thửa, trên địa toàn tỉnh có 200/204 xã, thị trấn thuộc 9 huyện với tổng số 3009 thôn, đội triển khai thực hiện công tác Dồn điền đổi thửa trong sản xuất nông nghiệp (4 xã, thị trấn thuộc quy hoạch phát triển đô thị đến năm 2015 theo Quyết định 109/QĐ-TTg ngày 19/5/2006 của Thủ tướng Chính phủ do đó không thực hiện Dồn điền đổi thửa). Kết quả thực hiện đến nay như sau:

Toàn tỉnh có 2.958/3009 thôn, đội thực hiện xong việc giao ruộng thực địa đạt 98,3% số thôn, đội (185/200 xã, trị trấn hoàn thành 100%); có 04 huyện: Hải Hậu, Giao Thủy, Nghĩa Hưng, Vụ Bản đã giao ruộng thực địa xong 100%. Còn lại 51/3009 thôn,  đội chưa giao ruộng thực địa chiếm 1,7% (thuộc 15 xã, thị trấn trên địa bàn 5 huyện: Xuân Trường, Trực Ninh, Nam Trực, Ý Yên, Mỹ Lộc) chưa giao ruộng ngoài thực địachưa giao đất tại thực địa. (trong đó: 7 thôn, đội đã công khai xong phương án dồn đổi; 44 thôn, xóm chưa hoàn thiện xong phương án dồn đổi).

Công tác dồn điền đổi thửa đã đạt được các mục tiêu theo Chỉ thị số 07/CT-TU, ngày 19/9/2011 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ và Kế hoạch số 45/KH-UBND ngày 31/8/2011 của UBND tỉnh đề ra đó là: Việc Dồn điền đổi thửa đã tạo điều kiện xây dựng được các vùng sản xuất tập trung có diện tích lớn theo quy hoạch sản xuất nông nghiệp tạo điều kiện cho chuyển dịch sản xuất nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hoá; đã chú trọng dồn gọn quỹ đất công để thực hiện quy hoạch xây dựng nông thôn mới.  Một kết quả quan trọng của công tác Dồn điền đổi thửa lần này là thông qua dồn điền đổi thửa đã vận động các hộ gia đình, cá nhân đồng tình góp một phần diện tích đất nông nghiệp đang sử dụng để tạo quỹ đất chỉnh trang đồng ruộng như: Làm đường giao thông, thuỷ lợi nội đồng tạo điều kiện cho cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp, bình quân đóng góp 14m2/sào. Tổng số đất nhân dân đóng góp khoảng  2809 ha (quy đổi ra tiền tương đương với mức đền bù, hỗ trợ khi thu hồi đất cho lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng có giá trị 5618 tỷ đồng). Đồng thời, các địa phương đã huy động nhân lực, vật lực tiến hành áp trúc mở rộng đường giao thông nội đồng mới với chiều rộng nền từ 3m đến 5m, một số nơi đạt nền 7m; tổng chiều dài đường nội đồng được áp trúc mở rộng là 1800km; tạo ra hệ thống giao thông nội đồng đồng bộ, đáp ứng yêu cầu cơ giới hóa nông nghiệp, các loại máy, công cụ như máy gieo xạ, máy cày, máy gặt có thể đến bất cứ thửa ruộng nào một cách thuận tiện; hệ thống kênh mương nội đồng cũng được nạo vét, tu bổ với tổng số 1400km, tạo thuận lợi cho việc tưới, tiêu tới từng thửa ruộng.

  Sau khi Dồn điền đổi thửa. Đến nay, tỉnh Nam Định đã xây dựng được 149 mô hình “cánh đồng mẫu lớn” với diện tích 7.557 ha (trung bình 50,7ha/cánh đồng). Đồng thời, do làm tốt công tác dồn điền đổi thửa nên việc xây dựng nông thôn mới của Nam Định đã đạt được nhiều kết quả khả quan: Huyện Hải Hậu được công nhận đạt chuẩn quốc gia huyện nông thôn mới, Tỉnh Nam Định được Trung ương đánh giá là một trong 5 địa phương dẫn đầu cả nước về xây dựng nông thôn mới và là một trong 13 tỉnh được Chủ tịnh Nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Nhất về thành thành tích xây dựng nông thôn mới. Hết năm 2016, toàn tỉnh có 159/209 xã, thị trấn đạt 19 tiêu chí nông thôn mới.

 

Vùng quê nông thôn mới xã Giao Hải, huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định hôm nay. Ảnh Hoàng Mai

 

Bài học kinh nghiệm

Bài học Kinh nghiệm chính trong công tác dồn diền đổi thửa đó là: Đất nông nghiệp đã giao ổn định cho các hộ nông dân theo Nghị định 64/NĐ-CP ngày 27/9/1993 của Chính phủ và Quyết định 115 ngày 15/2/1992 của UBND tỉnh; đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ; quan điểm chỉ đạo là không chia lại ruộng đất mà chỉ thực hiện dồn đổi đất trong sản xuất nông nghiệp vì vậy phải làm tốt công tác tuyên truyền, vận động thuyết phục nhân dân tự nguyện thực hiện theo quy chế dân chủ ở cơ sở. Phải coi nông dân chính là chủ thể của việc dồn điền đổi thửa; Tổ chức Đảng, chính quyền làm tốt vai trò tổ chức, vận động, thuyết phục. Việc tuyên truyền vận động phải được làm từ trong Đảng ra quần chúng nhân dân; chi bộ Đảng phải thực sự là hạt nhân chính trị; đồng thời phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu đi đầu công tâm của cán bộ Đảng viên; Ở nơi nào Chi bộ, đảng viên làm tốt công tác vận động; cán bộ Đảng viên gương mẫu đi đầu thì ở nơi đó thực hiện dồn điền đổi thửa nhanh, gọn, hiệu quả. Đồng thời phải có sự chuẩn bị tốt về nhân lực, vật lực đảm bảo việc thực hiện Dồn điền đổi thửa diễn ra thông suốt.

Nhằm cụ thể hóa việc triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIX, nhiệm kỳ 2015 – 2020. Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Nam Định đã ra các Nghị quyết chuyên đề về những nhiệm vụ trọng tâm nhằm đưa Nghị quyết Đại hội Đảng vào cuộc sống, trong đó có Nghị quyết số 04-NQ/TU, ngày 20/4/2016 “Về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016 - 2020”. Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Nam Định tiếp tục nỗ lực phấn đấu để đạt mục tiêu: Hết năm 2017 có thêm 31 xã và 3-4 huyện đạt chuẩn nông thôn mới; Năm 2018 có thêm 14 xã và 3-4 huyện đạt chuẩn nông thôn mới; Năm 2019 có thêm 7 xã và các huyện còn lại đạt chuẩn nông thôn mới.

Để thực hiện được mục tiêu trên, tỉnh Nam Định vẫn luôn xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội; là cuộc vận động lớn, toàn diện trên tất cả các lĩnh vực với sự tham gia cao nhất của mọi người dân nông thôn. Huy động tối đa quản lý, sử dụng hiệu quả các nguồn lực từ xã hội và ngân sách nhà nước để xây dựng Nông thôn mới, trong đó thành quả của công tác dồn điền đổi thửa góp phần quan trọng.

Có được thành công này là có một phần đóng góp không nhỏ của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Nam Định. Đây cũng là một thành tựu quan trọng trong suốt 15 năm xây dựng và phát triển của Sở. 

Đánh giá

(Di chuột vào ngôi sao để chọn điểm)
   capcha_img